Hava olaylarını öğreniyorum

Öğretmen etkinlik öncesinde ritim aletlerini müzik merkezine yerleştirir; oyun alanında iki sandalyeyi aralıklı koyup her sandalyenin üzerine bir sepet yerleştirir. Gazete kâğıdı ve alüminyum folyodan çocukların kolay kavrayabileceği büyük, yumuşak toplar hazırlar. Çalışma sayfaları ile kuru boya kalemlerini masalara henüz dağıtmadan koyar. Çocuklar halka biçiminde oturduğunda öğretmen pencereye yönelerek “Dışarıya bakalım. Bugün hava nasıl?” diye sorar. Çocukların “güneşli, yağmurlu, rüzgârlı, bulutlu” gibi tek sözcüklü cevaplarını kabul eder; gerekirse “Yüzümüzde sıcaklık hissediyor muyuz, ağaçlar sallanıyor mu?” diyerek somut ipucu verir. “Hava bazen güneş açar, bazen yağmur yağar, bazen de rüzgâr eser. Şimdi havayı sesimiz ve bedenimizle canlandıralım.” der. Öğretmen önce iki eliyle dizlerine yavaşça vurup “Yağmur damlaları tık tık.” modelini yapar; çocuklar kısa süre onu taklit eder. Sonra kollarını yukarı kaldırıp parmaklarını oynatarak “Güneş ışınları yayılıyor.”, gövdesini sağa sola yavaşça eğerek “Rüzgâr esiyor.” der. Yönergeleri birer birer verir, çocukların istediği kadar küçük ya da büyük hareket yapmasına izin verir. “Rüzgâr durdu, bedenimiz de durdu.” sözüyle sakinleşme ve dinleme pratiği yaptırır. Ardından “Bilginin Mucitleriyiz Biz. Okulumuzu çok severiz. Zamanı gelince ritim yapar, şarkılar söyler, dans ederiz biz.” diyerek çocukları müzik merkezine davet eder. Her çocuğa seçebileceği bir ritim aleti verir ve önce aletlerin yalnızca öğretmenin işaretiyle çalınacağını gösterir: “Alet dizimde sessiz bekler; ben ‘çal’ deyince ses çıkarır.” Bilgisayardan “Yerli Malı” şarkısını dinletir. Çocuklar nakarata ya da kolay duydukları sözcüklere katılırken öğretmen yavaş, düzenli vuruşlarla eşlik eder. Şarkı tekrarında “Yağmur gibi hafif çalalım; şimdi güneş gibi ellerimiz yukarıda bir kez çalalım.” diyerek hava olaylarıyla ritim arasında somut bağ kurar. Çocuklar yorulduğunda aletlerini birlikte sepete bırakır; öğretmen “Sesler bitti, şimdi ayaklarımız oyun alanına yürüyor.” diyerek geçişi yönetir. Öğretmen oyunun adının Kumbara olduğunu söyler ve iki sepeti gösterir. Çocuklar iki küçük tren oluşturur; tren olmak istemeyen çocuk, öğretmenin yanında topları sepete koyma görevini seçebilir. Her çocuk sırayla çizgi olarak belirlenen başlangıç yerinden bir topu seçer, iki eliyle ya da istediği eliyle kendi treninin sepetine atmayı dener. Öğretmen önce kendisi yakından atarak modeli gösterir ve “Sıramı bekliyorum, topumu atıyorum, sonra trenimin sonuna geçiyorum.” der. Top başka sepete giderse “Top gezmeyi seçti; birlikte yerine koyalım.” diyerek puan ya da kazanma-kaybetme vurgusu yapmadan oyunu sürdürür. Herkes iki kez denedikten sonra sepetlerdeki toplar birlikte sayılmadan boşaltılır. Öğretmen “Topu atmak mı, tren olmak mı daha eğlenceliydi?” diye kısa paylaşımlar alır. Çocuklar öğretmenin “Ellerimiz dizimizde, şimdi masalara sakin adımlarla gidiyoruz.” yönergesiyle masalara geçer. Öğretmen günün başındaki gözlemi hatırlatır ve değerlendirme sorularını kısa, anlaşılır biçimde sorar: “Hava bugün nasıl?”, “Şarkımızın ismi neydi?”, “Şarkıyı beğendin mi?”, “Ritim aleti çalmak hoşuna gitti mi?”, “Oyunumuzun ismi neydi?” ve “Oyunda en çok neyi sevdin?” Çocukların sözel yanıt vermesine, işaret etmesine veya bir hareketle göstermesine fırsat verir; her katılımı “Seni dinledim.” diyerek destekler. Son olarak öğretmen çalışma sayfalarını ve kuru boya kalemlerini dağıtır, “Hava Olayları ve Hava Grafiği sayfamızda öğretmenin söylediği hava resmini bulup boyayacağız; sonra sayfadaki hava işaretlerine birlikte bakacağız.” yönergesini bir kez göstererek açıklar. Çocuklar çalışma kâğıtlarını kendi hızlarında yaparken öğretmen yanlarında dolaşır, kalemi tutma, resmi bulma ve yönergeyi anlama konusunda gerektiğinde kısa bireysel destek verir; tamamlayan çocuklar kalemlerini yerine koyar ve çalışma kâğıtları çocuklarla birlikte yapılır.