Renklerin Dansı / Mor Renk Deneyi

Öğretmen çocuklar gelmeden yarımşar su dolu pet şişeleri, kırmızı ve mavi krapon kâğıtlarını, derin kabı, beyaz A4 kâğıtlarını ve boya kalemlerini ulaşılabilir fakat kontrollü bir alana hazırlar. Kırmızı, mavi, mor, yeşil ve turuncu balonlar ile aynı renklerde kartonları da sınıfın bir köşesine yerleştirir. Çocuklar yarım ay şeklinde oturduğunda mor kartonu göstererek “Bugünün konuğu hangi renk olabilir?” diye sorar. “Sınıfımızda ya da çevremizde mor renkli neler görebiliriz?” sorusuyla her çocuğun düşünmesini destekler. Yanıtları kabul eder, gerekirse “Patlıcan, bazı çiçekler, üzüm gibi” örnekleriyle sözcük dağarcığını zenginleştirir. Öğretmen kapağı kapalı, içi su dolu bir şişeyi gösterip “Sizce mor rengi hangi iki renk oluşturabilir?” diye sorar. Çocukların tahminlerini dinler; “Önce tahmin ediyoruz, sonra deneyerek kontrol ediyoruz.” diyerek süreci açıklar. İkili gruplara kırmızı ve mavi krapon kâğıtları verir. Çocuklar kâğıtları küçük parçalara ayırır, sırayla şişeye atar. Öğretmen şişenin kapağını güvenle kapatır; eşler şişeyi iki elleriyle sırayla ve yavaşça çalkalar. “Suda ne değişiyor? Kırmızı ve mavi izleri nasıl görünüyor?” sorularıyla gözlem yapmalarını sağlar. Su morlaştığında çocuklar tahminleriyle sonucu karşılaştırır ve birlikte “Kırmızı ile mavi, mor rengi oluşturdu.” sonucuna ulaşır. Öğretmen mor suyu derin kaba dikkatlice döker. Çocuklar sırayla beyaz A4 kâğıdının bir kenarını mor suya batırır, çıkarır ve rengin kâğıda geçtiğini gözlemler. Kâğıtlar kurumaya bırakılır. Öğretmen “Beyaz kâğıtta ne oldu, bunun nedeni ne olabilir?” diye sorar; çocukların “Mor su kâğıda geçti.” gibi yaşlarına uygun açıklamalarını dinler. Suyu içmemeleri, birbirlerine sıçratmamaları ve malzemeleri sırayla kullanmaları hatırlatılır. Geçiş için öğretmen “Mor renk ellerimizde, şimdi bedenimizle renklere geçiyoruz.” der. Çocuklarla “Başka Ne Renk Var?” şarkısı öğretmenin sesiyle söylenir: “Kırmızı domates, limon sarı; mor patlıcan, mavi deniz...” Her renk adı söylendiğinde çocuklar seçtikleri bir hareket yapar; örneğin mavi deniz için dalgalanır, mor patlıcan için çömelip büyürler. Şarkı sonunda öğretmen “Şarkıda hangi renkleri duydunuz?” diye sorarak çocukları yeniden sakin oturma düzenine alır. Ardından her çocuğa bir balon ya da karton verilir; balon kullanmak istemeyen çocuk kartonu seçebilir. Çocuklar ellerindeki rengin adını söyler. Öğretmen üç çocukla kırmızı-mavi-kırmızı şeklinde bir sıra oluşturur ve “Sırada tekrar eden düzeni fark ettiniz mi? Sonraya hangi renk gelmeli, neden?” diye sorar. Uygun renkte materyali olan çocuk, arkadaşlarının yanına gelerek örüntüyü tamamlar. Farklı çocuklarla mavi-mor-mavi-mor ve kırmızı-mavi-mor tekrarları kurulur. Çocuklar ikili olarak kendi iki renkli örüntülerini seçer, arkadaşlarına gösterir ve arkadaşlarının eksik sırayı tamamlamasına fırsat verir. Öğretmen doğru cevaptan çok, çocuğun renk sırasını açıklamasını destekler. Paylaşım çemberinde çocuklar deneyde gördükleri değişimi, seçtikleri örüntüyü veya şarkıda sevdikleri bölümü anlatır. Öğretmen “Bugün söylediğimiz şarkının adı nedir?”, “Çevremizde mor renkli neler var?”, “Hangi renkleri karıştırarak mor rengi elde ettik?”, “Mor rengin adı mor olmasaydı ne olurdu?”, “Örüntü nedir?” ve “Başka nelerle örüntü oluştururuz?” sorularını yöneltir. Çocukların cevaplarını birbirini dinleyerek paylaşmalarını sağlar ve mor rengin kırmızı ile mavinin karışımından oluştuğunu yeniden vurgular. Son olarak öğretmen sekiz çekmeceli dolap çalışma kâğıtlarını dağıtır; alttan başlayarak çekmecelere 1’den 8’e kadar numara yazmayı modeller. Çocuklara sırasıyla 1. çekmeceyi sarı, 2. çekmeceyi mavi, 3. çekmeceyi kırmızı, 4. çekmeceyi yeşil, 5. çekmeceyi pembe, 6. çekmeceyi mor, 7. çekmeceyi kahverengi ve 8. çekmeceyi turuncu boyayacakları kısa yönergelerle açıklanır; bitirenler dolabın üstüne bir resim çizer. Gerektiğinde numarayı bulma, renk seçme ve kalemi kullanma konusunda destek verilerek çalışma kâğıtları çocuklarla tamamlanır.