Benzer gelişim alanı, yaş grubu ve kavramlara sahip önerilen etkinlikler
“Parmak Boyası ile El Baskısı ve Okul Yolu Düz Gider Şarkısı” etkinliği için öğretmen masaları kolay dolaşılacak biçimde düzenler; parmak boyalarını ve her çocuk için bir A4 kâğıdını hazırlar. Kuruması için çalışmaların konulacağı alanı önceden belirler. Çocukları yarım ay biçiminde oturtur, kendi elini göstererek “Ellerimizle neler yapabiliriz?” diye sorar. Çocukların kısa yanıtlarını ve el hareketlerini kabul eder. Ardından “Bugün okuldaki ilk el izimizi bırakacağız.” diyerek merak uyandırır. Öğretmen parmak boyasını gösterir ve “Boya elimizde nasıl hissedilebilir; yumuşak mı, kaygan mı?” diye sorar. Boyanın ağza ve göze götürülmeyeceğini, yalnızca ele ve kâğıda uygulanacağını kısa cümlelerle açıklar. Önce kendi avucuna az miktarda boya sürme, parmaklarını açma, elini kâğıda bastırma ve yukarı kaldırma hareketlerini yavaşça modeller. “Sür, aç, bastır, kaldır.” sözlerini hareketlerle tekrarlar. Çocuklara istedikleri boya rengini seçebileceklerini ve boyaya dokunmak istemeyenlerin önce öğretmeni izleyebileceğini söyler. Çocuklar küçük gruplar hâlinde masalara geçer. Her çocuğa bir A4 kâğıdı verilir. Öğretmen boyayı kontrollü miktarda sunar; çocuklar avuçlarına ve parmaklarına boya yayar. Gerektiğinde “Parmaklarını biraz açabilirsin.” veya “Elini kâğıdın boş yerine bastır.” gibi tek aşamalı yönergeler verir. Çocuğun eli üzerine bastırılmaz; yardım isteyen çocuğa bileğinden nazikçe yön gösterilir. Çocuklar bir ya da birkaç el izi oluşturmayı seçebilir. İzini kaldıran çocukla birlikte parmaklar, avuç ve izin büyüklüğü incelenir. “Bu senin el izin. Parmakların nerede?” sorusuyla çocuk kâğıt üzerindeki bölümleri gösterir. Çalışmasını bitiren çocuk, kâğıdını öğretmenin gösterdiği kuruma alanına taşır. Grup tamamlanınca masalar birlikte düzenlenir ve çocuklar sırayla el yıkama rutinine yönlendirilir. Bekleyenler ellerini birbirine değdirmeden “eller yukarıda” hareketi yapar. Temizlikten sonra çocuklar geniş bir alanda ayakta yarım ay oluşturur. Öğretmen “Şimdi el izlerimiz okulda dinleniyor; biz de okul yolunda yürüyelim.” diyerek müziğe geçiş yapar. Önce “Okul Yolu Düz Gider” şarkısını doğal ve yavaş bir tempoda söyler. Çocuklardan ilk dinleyişte yalnızca dinlemelerini ve öğretmenin hareketlerini izlemelerini ister. İkinci söyleyişte “okul yolu” sözlerinde öne doğru küçük adımlar atılır, “bayram eder” sözlerinde eller havada sallanır, “taş olur” sözlerinde beden sabit tutulur, “baş olur” sözlerinde eller başa götürülür. Hareketler çocukların çarpışmayacağı şekilde kişisel alanlarında yapılır. Şarkı kısa bölümlerle öğretilir: “Okul yolu düz gider / Çocuklar bayram eder. / Öğretmenler olmasa / Emekler boşa gider. / Okul yolu taş olur / Çalışkanlar baş olur. / Tembel tembel gezenin / İki gözü yaş olur.” Öğretmen her dizeyi bir kez söyler, çocuklar ister sözle ister hareketle tekrar eder. Ezberlemekte zorlanan çocukların yalnızca son sözcüğe veya harekete katılması desteklenir. Şarkı iki kez birlikte söylenir; çocuklar bir tekrarda yürümeyi, diğerinde oldukları yerde hareket etmeyi seçebilir. Ardından “Dur–Yürü” oyunu oynanır. Öğretmen şarkıyı söylerken çocuklar küçük adımlarla yürür; öğretmen sustuğunda güvenli biçimde durup ellerini açar. Kimse elenmez ve hız yarışı yapılmaz. Birkaç turdan sonra çocuklar oturma alanına geçer. Kuruyan el izlerine birlikte bakılır; isteyen çocuk izini göstererek rengini ve boyanın elinde nasıl hissettirdiğini söyler veya hareketle anlatır. Öğretmen “Öğrendiğimiz şarkının adı neydi?”, “Daha önceden bu şarkıyı biliyor muydunuz?”, “Daha önce parmak boya ile resim yaptınız mı?” ve “Elinizi boyadığınızda ne hissettiniz?” sorularını yöneltir; her yanıta düşünme süresi verir. Son olarak konuya ve yaşa uygun çalışma kâğıtları dağıtılır. Öğretmen yönergeyi kısa biçimde açıklar ve örnek bir bölümü gösterir. Çocuklar çalışma kâğıdındaki el izi ile okul yoluna ilişkin basit eşleştirme veya gösterme görevini yapar; öğretmen gerektiğinde yönergeyi tekrarlar ve bireysel destek verir.
Öğrendiğimiz şarkının adı neydi?
Daha önceden bu şarkıyı biliyor muydunuz?
Daha önce parmak boya ile resim yaptınız mı?
Elinizi boyadığınızda ne hissettiniz?
Sınıfta akıllı tahtada açabilir, çizim yapabilir veya çıktı alabilirsiniz.